Theo quy định của Luật BHXH 2024 (có hiệu lực từ ngày 01/7/2025), người lao động không được tham gia song song BHXH bắt buộc và BHXH tự nguyện trong cùng một thời gian.

Ảnh minh họa

Chỉ người không thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc mới được tham gia BHXH tự nguyện

Khoản 4 Điều 2 Luật BHXH 2024 quy định, người tham gia BHXH tự nguyện là công dân Việt Nam từ đủ 15 tuổi trở lên và không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc.

Chính sách BHXH tự nguyện được xây dựng nhằm tạo điều kiện cho lao động tự do, nông dân hoặc những người không làm việc theo hợp đồng lao động có cơ hội tích lũy thời gian đóng để được hưởng lương hưu và các chế độ an sinh khi về già.

Do đó, khi người lao động đã ký hợp đồng lao động và thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc thì sẽ không còn thuộc nhóm đối tượng được đóng BHXH tự nguyện.

Không được đóng trùng thời gian tham gia BHXH

Theo quy định hiện hành, mỗi cá nhân chỉ có một mã số BHXH duy nhất để quản lý toàn bộ quá trình đóng và hưởng chế độ.

Pháp luật cho phép người lao động chuyển đổi giữa hai hình thức tham gia, chẳng hạn nghỉ việc tại doanh nghiệp để chuyển sang lao động tự do thì có thể tiếp tục tham gia BHXH tự nguyện. Đồng thời, thời gian tham gia ở cả hai hình thức sẽ được cộng dồn để tính hưởng chế độ sau này.

Tuy nhiên, người lao động không được đóng đồng thời BHXH bắt buộc và BHXH tự nguyện trong cùng khoảng thời gian.

Làm việc tại nhiều công ty cũng chỉ đóng BHXH tại một nơi

Trường hợp người lao động làm việc cho nhiều doanh nghiệp cùng lúc và đều ký hợp đồng lao động từ đủ 1 tháng trở lên, khoản 5 Điều 2 Luật BHXH 2024 quy định việc tham gia BHXH bắt buộc sẽ thực hiện theo hợp đồng lao động giao kết đầu tiên.

Như vậy, dù làm việc tại nhiều nơi, người lao động cũng chỉ đóng BHXH bắt buộc tại một đơn vị. Các doanh nghiệp còn lại có trách nhiệm chi trả thêm cho người lao động khoản tiền tương đương mức đóng BHXH bắt buộc cùng kỳ trả lương.

Cách tăng quyền lợi hưu trí hợp pháp

Để nâng mức hưởng lương hưu hoặc có thêm nguồn tài chính khi về già, người lao động có thể cân nhắc một số giải pháp như:

Đóng BHXH bắt buộc trên mức lương cao hơn.

Tham gia Bảo hiểm hưu trí bổ sung: Đây là loại hình bảo hiểm tự nguyện theo nguyên tắc thị trường, cho phép người lao động và người sử dụng lao động đóng góp vào tài khoản hưu trí cá nhân để hưởng thêm một khoản lương hưu thứ hai ngoài BHXH bắt buộc. Nhà nước hiện có chính sách khuyến khích người dân tham gia hình thức này thông qua các ưu đãi về thuế./.