Đại biểu Quốc hội: Bảo đảm quyền lợi BHYT, nâng cao hiệu quả y tế cơ sở

19/10/2026 08:59 AM


Tại phiên thảo luận Tổ chiều 18/10, trong khuôn khổ Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, một số đại biểu Quốc hội đề nghị sớm tháo gỡ vướng mắc trong thực hiện chính sách BHYT, bảo đảm hỗ trợ đóng BHYT cho người dân không bị gián đoạn; đồng thời, củng cố y tế cơ sở, nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu.

Không để gián đoạn chính sách hỗ trợ đóng BHYT

Phát biểu tại phiên thảo luận, đại biểu Lâm Văn Đoan, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lâm Đồng, cho biết qua tiếp xúc cử tri, nhiều ý kiến đề nghị sớm sửa đổi Nghị định số 146 về chính sách BHYT trước ngày 31/10/2026, nhằm bảo đảm đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống tại các xã khu vực II, khu vực khó khăn, đặc biệt khó khăn tiếp tục được hỗ trợ tối thiểu 70% mức đóng BHYT trong thời gian chuyển tiếp 36 tháng.

Theo đại biểu, đây là chính sách có ý nghĩa nhân văn, góp phần bảo đảm quyền lợi chăm sóc sức khỏe của người dân, nhất là những nhóm còn gặp khó khăn về điều kiện kinh tế. Vì vậy, nếu chưa kịp sửa đổi nghị định trước thời hạn, Chính phủ và Bộ Y tế cần sớm có giải pháp phù hợp, tránh để chính sách hỗ trợ bị gián đoạn, ảnh hưởng đến quyền lợi của người tham gia.

Đại biểu Quốc hội Lâm Văn Đoan - Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Lâm Đồng. (Ảnh: Báo Sức khỏe và Đời sống)

Đại biểu cho biết, ngày 06/10, Bộ Tài chính đã có công văn đề nghị Chính phủ xem xét ban hành nghị quyết định hướng các địa phương tạm ứng ngân sách trong thời gian chờ sửa đổi Nghị định số 146, qua đó tiếp tục duy trì hỗ trợ đóng BHYT cho các đối tượng thuộc diện thụ hưởng. Quy mô chính sách được đề cập khoảng 2 triệu người trên địa bàn tỉnh.

Bên cạnh việc bảo đảm quyền lợi BHYT, đại biểu Lâm Văn Đoan cũng đề nghị Chính phủ tiếp tục ưu tiên nguồn lực cho các chính sách an sinh xã hội, nghiên cứu nâng mức chuẩn trợ giúp xã hội và hưu trí xã hội. Theo đại biểu, mức chuẩn 540.000 đồng/người/tháng hiện nay còn thấp so với chuẩn nghèo được nêu là 2,2 triệu đồng/người/tháng ở nông thôn và 2,8 triệu đồng/người/tháng ở thành thị.

Việc điều chỉnh cần tính đến điều kiện phát triển kinh tế - xã hội và khả năng cân đối nguồn lực, qua đó từng bước cải thiện đời sống người cao tuổi và các nhóm yếu thế.

Củng cố y tế cơ sở, phát huy hiệu quả đầu tư trang thiết bị

Cũng tại phiên thảo luận Tổ, đại biểu Nguyễn Hải Long, Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Đà Nẵng, bày tỏ đồng tình với chủ trương chuyển trọng tâm từ khám, chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh theo Nghị quyết số 72-NQ/TW. Tuy nhiên, để chủ trương này đi vào thực tiễn, cần tập trung khắc phục những hạn chế về nhân lực, nâng cao năng lực hoạt động của y tế cơ sở, bảo đảm người dân được tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu ngay tại địa phương.

Dẫn chứng thực tế tại Lào Cai, đại biểu cho biết hệ thống y tế cơ sở có 1.707 viên chức nhưng chỉ có 185 bác sĩ tại 99 trạm y tế. Khảo sát gần 5.000 người dân cho thấy, sau ngày 1/7/2025, tỷ lệ người dân khám, chữa bệnh tại trạm y tế xã, phường chỉ đạt 1,39%.

Đại biểu Quốc hội Nguyễn Hải Long - Đoàn Đại biểu Quốc hội TP Đà Nẵng. (Ảnh: Báo Sức khỏe và Đời sống)

Đáng chú ý, một số trạm y tế đã được trang bị thiết bị nhưng chưa có đủ nhân lực để vận hành, khai thác hiệu quả. Từ thực tế này, đại biểu đề xuất thực hiện nguyên tắc “người trước, máy sau”, chỉ đầu tư trang thiết bị khi có nhân sự được đào tạo, đồng thời bảo đảm các kỹ thuật tương ứng đủ điều kiện được quỹ BHYT thanh toán. Đối với thiết bị đắt tiền, cần ưu tiên bố trí tại các trung tâm y tế khu vực để nâng cao hiệu suất sử dụng, tránh đầu tư dàn trải.

Theo đại biểu, trạm y tế cần tập trung thực hiện các nhiệm vụ thiết yếu như tiêm chủng, quản lý người mắc bệnh mạn tính, cấp thuốc BHYT dài ngày và theo dõi sức khỏe người dân sau khám sàng lọc. Cùng với đó, cần đẩy nhanh đào tạo nhân lực theo địa chỉ, gắn với cam kết phục vụ và xây dựng cơ chế luân phiên bác sĩ giữa tuyến trên với tuyến cơ sở.

Đại biểu cũng đề xuất mỗi trung tâm y tế khu vực hoặc bệnh viện tỉnh phụ trách chuyên môn một cụm trạm y tế, hỗ trợ đào tạo, hướng dẫn sử dụng trang thiết bị và đọc kết quả siêu âm, điện tim, xét nghiệm từ xa. Cách làm này góp phần nâng cao năng lực chuyên môn cho tuyến cơ sở, giúp người dân được chăm sóc sức khỏe thuận lợi hơn, đồng thời giảm áp lực cho các bệnh viện tuyến trên.

Các ý kiến tại phiên thảo luận cho thấy, bảo đảm quyền lợi BHYT và nâng cao năng lực y tế cơ sở cần được triển khai đồng bộ, từ hoàn thiện chính sách, bố trí nguồn lực đến củng cố đội ngũ nhân viên y tế. Đây là những yếu tố quan trọng nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân, từng bước hiện thực hóa định hướng lấy phòng bệnh làm trọng tâm./.

Thái Dương (t/h)