Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn phát biểu giải trình, tiếp thu ý kiến của các đại biểu Quốc hội về Luật Đầu tư. Ảnh: TTXVN

Cắt giảm thực chất nhưng vẫn đảm bảo hiệu quả quản lý nhà nước

Thảo luận tại hội trường, nhiều đại biểu đánh giá cao cách tiếp cận của cơ quan soạn thảo trong việc rà soát, tinh gọn Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Các ý kiến cho rằng việc sửa đổi Luật cần bảo đảm mục tiêu cắt giảm thực chất các rào cản gia nhập thị trường, tạo động lực mới cho phát triển kinh tế, đồng thời vẫn duy trì hiệu quả quản lý nhà nước đối với những lĩnh vực thực sự cần thiết.

Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (Đoàn Hải Phòng) đề nghị tiếp tục rà soát tổng thể danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện trên cơ sở một bộ tiêu chí thống nhất, khách quan, thay vì chủ yếu dựa trên đề xuất của từng bộ, ngành. Theo đại biểu, việc duy trì hay bãi bỏ điều kiện đầu tư kinh doanh cần căn cứ vào mức độ ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội, sức khỏe cộng đồng, môi trường cũng như khả năng chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm. Đại biểu cũng kiến nghị nghiên cứu đưa hoạt động kinh doanh chăn nuôi trang trại, kinh doanh giống vật nuôi, sản xuất giống cây trồng ra khỏi danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện do đã được điều chỉnh khá đầy đủ bằng pháp luật chuyên ngành.

Đại biểu Phan Thị Mỹ Dung (Đoàn Tây Ninh) nhất trí với chủ trương cắt giảm điều kiện kinh doanh, đồng thời đề nghị chuẩn bị đầy đủ các điều kiện bảo đảm thi hành khi chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm. Theo đại biểu, cần xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể đối với từng ngành, nghề được bãi bỏ điều kiện kinh doanh; làm rõ công cụ quản lý thay thế, cơ quan chịu trách nhiệm hậu kiểm và thời điểm áp dụng để bảo đảm tính khả thi của chính sách. Đại biểu cũng góp ý hoàn thiện quy định đối với cơ sở được ủy quyền cung cấp dịch vụ thị thực, đặc biệt là các yêu cầu liên quan đến bảo vệ dữ liệu cá nhân, dữ liệu sinh trắc học và cơ chế chuyển tiếp khi chính sách có hiệu lực.

Trong khi đó, đại biểu Lê Hoàng Anh (Đoàn Gia Lai) cho rằng việc cắt giảm điều kiện kinh doanh cần được thực hiện trên cơ sở đánh giá rủi ro, không nên chạy theo chỉ tiêu số lượng. Đại biểu đề nghị bổ sung nguyên tắc chuyển đổi từ tiền kiểm sang hậu kiểm trong dự thảo luật, đồng thời xây dựng đầy đủ nguồn lực và công cụ quản lý trước khi bãi bỏ các điều kiện kinh doanh nhằm tránh khoảng trống pháp lý. Đại biểu cũng đề nghị tiếp tục nghiên cứu quy định về cấm kinh doanh khí N₂O và ngành, nghề cung cấp dịch vụ thị thực được ủy quyền để bảo đảm tính đồng bộ với các quy định pháp luật có liên quan.

Chuyển mạnh quản lý bằng giấy phép sang quản lý bằng tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật

Giải trình, tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, qua thảo luận tại tổ và tại hội trường, các ý kiến đều thể hiện sự quan tâm sâu sắc, đánh giá cao sự chuẩn bị của cơ quan soạn thảo và cơ bản thống nhất với dự thảo luật. Đồng thời, nhiều ý kiến xác đáng đã được đóng góp để tiếp tục hoàn thiện dự án luật trước khi trình Quốc hội thông qua.

Làm rõ nội dung được nhiều đại biểu quan tâm về việc rà soát Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, Bộ trưởng cho biết việc sửa đổi lần này nhằm thực hiện các chủ trương của Đảng về cải cách thể chế, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, đặc biệt là yêu cầu cắt giảm tối thiểu 20% thủ tục hành chính để tạo thuận lợi cho doanh nghiệp gia nhập thị trường.

Theo Bộ trưởng, trên cơ sở chỉ đạo của Chính phủ, các bộ, ngành đã rà soát, cắt giảm 56 ngành, nghề, sửa đổi 14 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, tương ứng giảm 28,8% so với Luật Đầu tư năm 2015 và giảm khoảng 40% so với Luật Đầu tư năm 2020. Dự thảo luật lần này tiếp tục đề xuất cắt giảm thêm 2 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, bổ sung 1 ngành, nghề mới và tiếp tục hoàn thiện các quy định liên quan.

Bộ trưởng nhấn mạnh, việc rà soát, cắt giảm được thực hiện trên ba nguyên tắc: chỉ bãi bỏ các ngành, nghề không còn thực sự cần thiết phải áp dụng điều kiện đầu tư kinh doanh theo quy định của Luật Đầu tư; chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, từ quản lý bằng giấy phép sang quản lý bằng tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và dữ liệu số; đồng thời rà soát, sửa đổi các ngành, nghề có điều kiện chưa rõ ràng, chồng chéo hoặc đã được điều chỉnh bằng cơ chế quản lý khác. Cơ quan soạn thảo sẽ tiếp thu đầy đủ các ý kiến của đại biểu Quốc hội, tiếp tục rà soát, đồng thời chuẩn bị kỹ cơ sở pháp lý, tổ chức bộ máy và nguồn lực để bảo đảm việc chuyển đổi từ tiền kiểm sang hậu kiểm được thực hiện hiệu quả.

Đối với đề xuất bổ sung quy định cấm kinh doanh khí N₂O, Bộ trưởng cho biết dự thảo đã tiếp thu ý kiến đại biểu theo hướng cấm kinh doanh khí N₂O để sử dụng cho con người qua đường hô hấp ngoài các mục đích y tế, công nghệ thực phẩm và kiểm nghiệm. Các mục đích sử dụng hợp pháp khác vẫn được phép thực hiện theo quy định. Trong thời gian tới, cơ quan soạn thảo sẽ phối hợp với các bộ, ngành liên quan xây dựng quy định cụ thể về kiểm soát từ khâu sản xuất, vận chuyển, lưu thông đến sử dụng nhằm bảo đảm khí N₂O được sử dụng đúng mục đích, góp phần ngăn chặn tình trạng lạm dụng "bóng cười", bảo đảm trật tự, an toàn xã hội.

Về việc bổ sung ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện đối với hoạt động được ủy quyền cung cấp dịch vụ thị thực, Bộ trưởng cho biết quy định này nhằm tăng cường quản lý đối với các đơn vị được cơ quan đại diện nước ngoài ủy quyền tiếp nhận hồ sơ, thu thập dữ liệu của người dân. Trong bối cảnh nguy cơ lộ lọt thông tin cá nhân, dữ liệu quốc gia ngày càng gia tăng, việc quy định điều kiện kinh doanh là cần thiết để bảo đảm quyền lợi của người dân cũng như lợi ích, an ninh quốc gia.

Tiếp thu ý kiến về một số ngành, nghề cụ thể như kinh doanh nước sạch, Bộ trưởng cho biết Chính phủ đã có định hướng xây dựng Luật Cấp nước và Thoát nước trong thời gian tới. Đồng thời, hoạt động cung cấp nước sạch hiện đã được quản lý thông qua quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước sạch do Bộ Y tế ban hành, bảo đảm yêu cầu về an toàn đối với người sử dụng.

Kết thúc phần giải trình, Bộ trưởng nhấn mạnh, cơ quan soạn thảo sẽ nghiêm túc tiếp thu đầy đủ các ý kiến của đại biểu Quốc hội để hoàn thiện dự án luật, bảo đảm vừa tạo môi trường đầu tư, kinh doanh thông thoáng, thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp, vừa nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, giữ vững quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội và bảo vệ sức khỏe cộng đồng./.