Nguyên tắc: Không được hưởng trùng hai chế độ

Theo quy định của pháp luật, chế độ ốm đau là sự bảo đảm thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập của người tham gia BHXH khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do ốm đau phải nghỉ việc. Vì trong những ngày nghỉ phép năm, người lao động đã được người sử dụng lao động trả đủ 100% tiền lương theo quy định của pháp luật lao động, nên không phát sinh việc "mất thu nhập" để quỹ BHXH phải bù đắp. Do đó, pháp luật quy định rõ: Người lao động không được hưởng chế độ ốm đau nếu thời gian nghỉ bệnh trùng với thời gian nghỉ phép năm.

Ảnh minh họa

Các căn cứ pháp lý cụ thể

Người lao động và doanh nghiệp có thể tra cứu các điều khoản sau để nắm rõ quyền lợi:

- Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024: Điểm d khoản 2 Điều 42 quy định các trường hợp không được hưởng chế độ ốm đau, trong đó bao gồm trường hợp thời gian nghỉ việc do ốm đau trùng với thời gian nghỉ theo quy định của pháp luật về lao động (nghỉ phép năm chính là một loại nghỉ theo pháp luật lao động).

- Nghị định số 158/2025/NĐ-CP: Tại khoản 10.2 Điều 10 quy định người lao động không được hưởng chế độ ốm đau trong thời gian nghỉ việc trùng với thời gian nghỉ hằng năm, nghỉ việc riêng hoặc nghỉ không hưởng lương.

- Thông tư số 12/2025/TT-BNV: Hướng dẫn cụ thể tại khoản 1 Điều 6 rằng số ngày nghỉ việc được hưởng chế độ ốm đau không bao gồm thời gian trùng với lịch nghỉ hằng năm hoặc các loại nghỉ hưởng nguyên lương khác.

Trường hợp thời gian ốm đau kéo dài hơn ngày phép

Nếu người lao động bị ốm đau nặng và thời gian điều trị thực tế vượt quá số ngày nghỉ phép năm đã đăng ký trước đó:

- Những ngày ốm đau nằm ngoài thời gian nghỉ phép năm (và không trùng với các ngày nghỉ hưởng nguyên lương khác) vẫn sẽ được cơ quan BHXH xem xét giải quyết chế độ ốm đau theo quy định.

- Để được hưởng, người lao động phải có hồ sơ hợp lệ như Giấy ra viện (điều trị nội trú) hoặc Giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng BHXH (điều trị ngoại trú) do cơ sở y tế có thẩm quyền cấp.

Tên đầy đủ các văn bản trích dẫn:

1. Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15 được Quốc hội ban hành ngày 29 tháng 6 năm 2024.

2. Nghị định số 158/2025/NĐ-CP ngày 25 tháng 6 năm 2025 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội bắt buộc.

3. Thông tư số 12/2025/TT-BNV ngày 30 tháng 6 năm 2025 của Bộ Nội vụ quy định chi tiết một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội bắt buộc.