Với 476/477 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành (bằng 95,20%), Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng (có hiệu lực thi hành từ ngày 01/03/2027). Luật bảo đảm các quy định rõ ràng, chặt chẽ, thống nhất, đồng bộ trong hệ thống pháp luật; đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước và thực tiễn, đồng thời bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, tổ chức, doanh nghiệp, phù hợp với đặc thù trong lĩnh vực đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.

Trước khi tiến hành biểu quyết thông qua luật, Quốc hội đã nghe Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng. Theo đó, Chính phủ đã nghiêm túc tiếp thu đầy đủ các ý kiến đóng góp của đại biểu Quốc hội tại Tổ và tại Hội trường, chỉnh lý, hoàn thiện cả về nội dung, kỹ thuật lập pháp của dự thảo Luật theo quy định, bảo đảm chính xác, chặt chẽ.

Quốc hội thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng

Bổ sung các quy định nhằm đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp cho người lao động

Nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước, đồng thời bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, tổ chức, doanh nghiệp, đặc biệt là người lao động, tại khoản 4 Điều 1 của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng đã bổ sung quy định về hành vi lừa đảo để chiếm đoạt tài sản của người lao động; bổ sung quy định cấm thu tiền dịch vụ và các khoản thu từ người lao động không đúng quy định của pháp luật nhằm bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động.

Bên cạnh đó, luật quy định minh bạch các khoản thu của người lao động trong thời gian chuẩn bị nguồn, thể hiện trong văn bản doanh nghiệp ký kết với người lao động về việc tham gia chuẩn bị nguồn lao động. Theo đó, văn bản phải có các nội dung như mức phí đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng nghề, ngoại ngữ và các khoản thu khác (nếu có). Ngoài ra, Luật cũng quy định rõ thời điểm doanh nghiệp được thu phí đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng nghề, ngoại ngữ khi người lao động đã được bên nước ngoài tiếp nhận lao động tuyển chọn và ký kết hợp đồng đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài, đảm bảo rõ ràng và chặt chẽ trong hoạt động chuẩn bị nguồn lao động trước khi đi làm việc ở nước ngoài.

Nhằm tăng tính công khai, minh bạch về chi phí, tăng cường bảo vệ người lao động trong quá trình đàm phán, đồng thời tạo cơ sở kiểm soát tổng thể các khoản thu của doanh nghiệp, hạn chế thu ngoài quy định hoặc thay đổi tên gọi khoản thu gây bất lợi cho người lao động, luật đã bổ sung các nội dung chủ yếu của hợp đồng đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài bao gồm: (i) các khoản thu từ người lao động; (ii) Tiền ký quỹ; (iii) Điều kiện đơn phương chấm dứt hợp đồng và việc giải quyết tranh chấp, bồi thường thiệt hại, đồng thời giao Bộ trưởng Bộ Nội vụ quy định mẫu hợp đồng đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài, các khoản thu từ người lao động.

Doanh nghiệp không thực hiện đúng cam kết về thời gian chờ xuất cảnh phải bồi thường theo thỏa thuận và hoàn trả tiền dịch vụ thu từ người lao động

Trên cơ sở các ý kiến của đại biểu Quốc hội, Chính phủ đã rà soát các điều khoản có tác động trực tiếp đến tổ chức thi hành và chỉnh lý theo hướng xác định rõ chủ thể, thẩm quyền và quy định chuyển tiếp để không tạo khoảng trống pháp lý trong quá trình thực hiện, quy định rõ về quyền, nghĩa vụ của doanh nghiệp dịch vụ.

Cụ thể, tại khoản 10 Điều 1, sửa đổi, bổ sung Điều 26 về quyền, nghĩa vụ của doanh nghiệp dịch vụ theo hướng doanh nghiệp có nghĩa vụ đăng tải và cập nhật trên trang thông tin điện tử của doanh nghiệp các thông tin theo quy định của pháp luật có liên quan nhằm bảo đảm thông tin được công khai đầy đủ, chính xác, đồng bộ với hệ thống pháp luật.

Luật cũng quy định về thời gian chờ xuất cảnh sau khi người lao động trúng tuyển đi làm việc ở nước ngoài với thời hạn không quá 180 ngày kể từ ngày người lao động trúng tuyển; trường hợp doanh nghiệp không thực hiện đúng cam kết về thời gian chờ xuất cảnh thì phải bồi thường theo thỏa thuận và hoàn trả tiền dịch vụ thu từ người lao động, các khoản thu khác người lao động đã nộp./.