Triển khai hiệu quả chính sách BHYT, bảo đảm quyền lợi người khám chữa bệnh trong tình hình mới
30/07/2026 01:54 PM
Hiện tại bài viết chưa được cập nhật nội dung Âm thanh. Xin cảm ơn.
Sáng 30/7/2026, BHXH Việt Nam tổ chức Hội nghị trực tuyến toàn quốc đánh giá kết quả thực hiện chính sách BHYT 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ, giải pháp kiểm soát chi phí 6 tháng cuối năm 2026. Hội nghị đặt ra yêu cầu xuyên suốt: tiếp tục nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện chính sách BHYT, kiểm soát chặt chẽ chi phí khám chữa bệnh (KCB), đồng thời bảo đảm quyền lợi cho người tham gia trong bối cảnh mới.
Giám đốc BHXH Việt Nam Lê Hùng Sơn dự và phát biểu chỉ đạo Hội nghị. Tham dự tại điểm cầu Trung ương có Phó Giám đốc BHXH Việt Nam Nguyễn Đức Hòa chủ trì Hội nghị; đại diện lãnh đạo các đơn vị thuộc, trực thuộc BHXH Việt Nam, BHXH Bộ Quốc phòng, BHXH Bộ Công an. Tại các điểm cầu địa phương, có Giám đốc, Phó Giám đốc phụ trách công tác giám định BHYT và các Phòng nghiệp vụ có liên quan; đại diện lãnh đạo BHXH cơ sở,…
Nhận diện khó khăn, tập trung giải pháp bứt phá, nâng cao hiệu quả thực hiện
Phát biểu khai mạc, Giám đốc BHXH Việt Nam Lê Hùng Sơn nhấn mạnh: 6 tháng đầu năm 2026, toàn hệ thống BHXH đã nỗ lực triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, đạt được những kết quả quan trọng trong tổ chức thực hiện chính sách BHYT, góp phần bảo đảm quyền lợi thiết thực cho người tham gia. Tuy nhiên, bước vào 6 tháng cuối năm, tình hình đặt ra không ít thách thức, nhất là khi chi phí KCB BHYT có xu hướng gia tăng nhanh, đòi hỏi phải tiếp tục đổi mới phương thức quản lý, nâng cao chất lượng giám định, siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong thực thi nhiệm vụ.
Giám đốc Lê Hùng Sơn yêu cầu các địa phương nghiêm túc đánh giá đúng thực trạng, nhận diện rõ những tồn tại, hạn chế; từ đó đề ra giải pháp phù hợp, sát thực tiễn. Đặc biệt, cần phát huy vai trò giám sát, chủ động phân tích dữ liệu chi phí KCB, kịp thời phát hiện dấu hiệu bất thường tại các cơ sở y tế để có biện pháp điều chỉnh ngay từ sớm, từ xa, không để xảy ra tình trạng vượt trần, vượt quỹ, ảnh hưởng đến cân đối quỹ BHYT và quyền lợi người tham gia.
Giám đốc BHXH Việt Nam Lê Hùng Sơn phát biểu chỉ đạo Hội nghị.
Theo báo cáo của Ban Thực hiện chính sách BHYT và Trung tâm Kiểm soát thanh toán BHXH, BHYT điện tử, đến hết tháng 6/2026, cả nước có 3.672 cơ sở y tế tổ chức KCB BHYT, trong đó 2.354 cơ sở công lập và 1.318 cơ sở tư nhân, tăng 26 cơ sở so với năm 2025. Hệ thống KCB được phân cấp tương đối hợp lý với 94 cơ sở chuyên sâu, 1.498 cơ sở cấp cơ bản và 2.080 cơ sở ban đầu, góp phần đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng đa dạng của người dân.
Tổng số lượt KCB BHYT đạt khoảng 94,4 triệu lượt người, tương đương cùng kỳ năm trước; trong đó, tỷ lệ điều trị nội trú chiếm 10,3%, tăng nhẹ so với năm 2025. Tổng chi KCB BHYT 6 tháng đầu năm là 84.765,8 tỷ đồng, tăng 11,1% so với cùng kỳ, chiếm 54,42% dự toán chi cả năm.
Trong bối cảnh nhiều quy định mới về BHYT có hiệu lực từ năm 2026, BHXH Việt Nam đã chủ động chỉ đạo, hướng dẫn kịp thời các địa phương tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong tổ chức thực hiện. Công tác ký kết hợp đồng KCB BHYT được triển khai chặt chẽ, bảo đảm đúng quy định pháp luật; hoạt động giám định từng bước được nâng cao chất lượng; việc thanh toán chi phí KCB BHYT được thực hiện kịp thời, đúng quy định, qua đó bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tham gia.
Đáng chú ý, việc ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số, phân tích dữ liệu và trí tuệ nhân tạo tiếp tục được đẩy mạnh trong quản lý và giám định BHYT. Các hệ thống cảnh báo sớm giúp phát hiện bất thường trong chi phí KCB, góp phần ngăn chặn kịp thời các hành vi lạm dụng, trục lợi quỹ. Nhờ đó, số địa phương có tốc độ sử dụng dự toán cao hơn mức bình quân cả nước đã giảm rõ rệt, từ 28 tỉnh, thành phố xuống còn 13 địa phương.
Song song với công tác tổ chức thực hiện, BHXH Việt Nam tiếp tục tham gia tích cực trong quá trình xây dựng, hoàn thiện chính sách, pháp luật về BHYT, bảo đảm phù hợp thực tiễn, kịp thời tháo gỡ vướng mắc, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân tiếp cận và thụ hưởng chính sách.
Bên cạnh những kết quả đạt được, Hội nghị cũng chỉ rõ một số tồn tại cần khắc phục. Tỷ lệ sử dụng dự toán tại một số địa phương đã vượt 50% chỉ tiêu cả năm; chi phí bình quân mỗi lượt KCB tiếp tục tăng khoảng 11,7% so với cùng kỳ năm trước. Một số địa phương có tốc độ tăng chi cao như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Vĩnh Long, Cà Mau, Sơn La,...
Trong công tác giám định, vẫn còn tình trạng tồn đọng hồ sơ đề nghị thanh toán chưa đúng quy định; việc cảnh báo chi phí ở một số nơi chưa thường xuyên, chưa đi vào chiều sâu. Một số cơ sở KCB còn chưa tuân thủ đầy đủ quy định về sử dụng dịch vụ kỹ thuật, trang thiết bị y tế; việc phân tích nguyên nhân gia tăng chi phí còn hạn chế, chưa xác định rõ trách nhiệm và giải pháp khắc phục. Bên cạnh đó, việc xử lý các chi phí KCB BHYT vượt dự toán, vượt tổng mức thanh toán theo Nghị quyết số 113/NQ-CP của Chính phủ vẫn gặp khó khăn, đặc biệt đối với các cơ sở y tế đã giải thể hoặc dừng hoạt động, gây vướng mắc trong công tác quyết toán. Những hạn chế này đặt ra yêu cầu phải tiếp tục nâng cao hiệu quả quản lý, siết chặt kỷ luật, kỷ cương và tăng cường trách nhiệm của các đơn vị, địa phương trong tổ chức thực hiện chính sách BHYT.
Tăng cường giải pháp đồng bộ, kiểm soát hiệu quả chi phí
Tại Hội nghị, các đại biểu đã tập trung thảo luận, đề xuất nhiều giải pháp thiết thực nhằm nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện chính sách BHYT. Trọng tâm là tăng cường công tác giám định, kiểm tra, kiểm soát chi phí KCB BHYT; hướng dẫn các cơ sở y tế xây dựng và thực hiện các quy trình, tiêu chuẩn điều trị phù hợp với điều kiện thực tế, bảo đảm sử dụng hợp lý thuốc, vật tư y tế, tránh lãng phí. Các ý kiến cũng nhấn mạnh việc thực hiện nghiêm chỉ đạo của Bộ Tài chính và Bộ Y tế trong phòng, chống lạm dụng, trục lợi quỹ BHYT; đồng thời nâng cao chất lượng đội ngũ làm công tác giám định, bảo đảm tính chuyên nghiệp, minh bạch, khách quan.
Điểm cầu trực tuyến BHXH các tỉnh, thành phố tham dự Hội nghị.
Phát biểu tại Hội nghị, Phó Giám đốc BHXH Việt Nam Nguyễn Đức Hòa khẳng định: kiểm soát hiệu quả chi phí KCB BHYT không chỉ nhằm sử dụng hợp lý quỹ, mà còn là cơ sở quan trọng để bảo đảm nguồn lực tài chính, nâng cao quyền lợi cho người tham gia, nhất là đối với người bệnh nặng, chi phí điều trị cao và người có hoàn cảnh khó khăn. “Ưu tiên hàng đầu là bảo đảm quyền lợi đúng, đủ và tốt nhất cho người tham gia BHYT theo quy định của pháp luật”, Phó Giám đốc Nguyễn Đức Hòa nhấn mạnh.
Để thực hiện mục tiêu này, các đơn vị cần đẩy mạnh phân tích dữ liệu, đánh giá rủi ro trong quản lý quỹ; tăng cường kiểm tra, giám định, kiểm toán việc thực hiện hợp đồng KCB BHYT; kiên quyết phòng, chống lạm dụng, trục lợi và chống lãng phí. Đồng thời, tiếp tục siết chặt kỷ luật, kỷ cương; nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu và đội ngũ viên chức trong thực thi nhiệm vụ.
Cùng với đó, việc đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý, giám định, thanh toán chi phí KCB BHYT được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, rút ngắn thời gian thanh toán, tạo thuận lợi cho người dân khi tiếp cận dịch vụ y tế.
Quyết liệt thực hiện nhiệm vụ 6 tháng cuối năm
Phát biểu kết luận Hội nghị, Giám đốc BHXH Việt Nam Lê Hùng Sơn ghi nhận, biểu dương những kết quả mà toàn hệ thống đã đạt được trong thực hiện chính sách BHYT 6 tháng đầu năm 2026. Đồng thời, yêu cầu các đơn vị tiếp tục triển khai nghiêm túc, đồng bộ các giải pháp đã đề ra; khẩn trương phổ biến và tổ chức thực hiện đầy đủ các nội dung kết luận của Hội nghị, bảo đảm thông suốt từ Trung ương đến cơ sở.
Nhấn mạnh yêu cầu tăng cường kiểm soát chi phí KCB BHYT, Giám đốc Lê Hùng Sơn chỉ rõ: cần tiếp tục rà soát toàn diện các loại hình KCB; chấn chỉnh các tồn tại như hợp đồng KCB chưa đúng mẫu; nâng cao chất lượng công tác kiểm tra, giám định, bảo đảm các quyết định kiểm tra có căn cứ pháp lý rõ ràng, biên bản kiểm tra phải mô tả cụ thể hành vi vi phạm, xác định rõ điều, khoản liên quan, tránh tình trạng chung chung, thiếu cơ sở. Đối với những vướng mắc phát sinh trong thực tiễn, đặc biệt liên quan đến hoạt động khám sức khỏe định kỳ, các địa phương cần chủ động phối hợp với Sở Y tế để kịp thời tháo gỡ; những vấn đề vượt thẩm quyền phải báo cáo UBND tỉnh xem xét, giải quyết.
Giám đốc Lê Hùng Sơn cũng yêu cầu BHXH các địa phương nâng cao chất lượng công tác tham mưu, làm rõ trách nhiệm, thẩm quyền của từng cấp, nhất là vai trò của UBND tỉnh và Sở Y tế; thực hiện nghiêm chế độ báo cáo, đánh giá công việc theo hướng cụ thể, thực chất, gắn với kết quả đầu ra.
Toàn hệ thống tiếp tục siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính; thực hiện phương châm “6 rõ”: rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ quy trình, rõ thời gian, rõ kết quả. Mỗi nhiệm vụ phải gắn với sản phẩm cụ thể, có giải pháp rõ ràng, khả thi, bảo đảm hiệu quả thực chất.
Trong bối cảnh yêu cầu ngày càng cao đối với công tác bảo đảm an sinh xã hội, Giám đốc Lê Hùng Sơn nhấn mạnh: toàn hệ thống cần tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm, chủ động, sáng tạo, quyết liệt trong chỉ đạo, điều hành; qua đó triển khai hiệu quả chính sách BHYT, góp phần chăm lo, bảo vệ sức khỏe nhân dân./.
Thái Dương