Tham dự Đoàn giám sát có đồng chí Trần Đình Liệu - Phó Giám đốc BHXH Việt Nam; đại diện Bộ Nội vụ, Bộ Y tế; lãnh đạo một số đơn vị trực thuộc BHXH Việt Nam và Văn phòng HĐQL BHXH. Về phía TP. Hồ Chí Minh có: đồng chí Nguyễn Mạnh Cường - Phó Chủ tịch UBND Thành phố; lãnh đạo các sở, ngành, đoàn thể liên quan và BHXH Thành phố.

Đồng chí Nguyễn Văn Cường - Phó Chủ tịch chuyên trách HĐQL BHXH, Trưởng đoàn giám sát phát biểu tại buổi làm việc

Tập trung tháo gỡ những vấn đề lớn trong thực hiện chính sách BHXH, BHYT

Phát biểu mở đầu buổi làm việc, đồng chí Nguyễn Văn Cường cho biết, thực hiện Kế hoạch số 19/KH-HĐQL ngày 27/5/2026 của HĐQL BHXH về giám sát, kiểm tra năm 2026, Đoàn giám sát làm việc tại TP. Hồ Chí Minh nhằm đánh giá toàn diện kết quả thực hiện chính sách BHXH, BHYT trên địa bàn từ năm 2024 đến thời điểm giám sát; đồng thời lắng nghe những khó khăn, vướng mắc và các đề xuất, kiến nghị từ địa phương để tiếp tục hoàn thiện chính sách, nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện.

Đồng chí Nguyễn Văn Cường nhận định, TP. Hồ Chí Minh là địa phương có quy mô dân số, số lượng doanh nghiệp và người lao động lớn nhất cả nước, do đó cũng đối mặt với nhiều thách thức trong thực hiện các mục tiêu an sinh xã hội. Đoàn giám sát đề nghị Thành phố tập trung trao đổi, làm rõ một số nội dung trọng tâm.

Trước hết là công tác phát triển người tham gia BHXH. Mặc dù địa bàn còn nhiều dư địa nhưng kết quả phát triển chưa tương xứng với tiềm năng. Bên cạnh đó, theo Nghị quyết số 403/NQ-CP, đến năm 2030 Thành phố phải đạt khoảng 6,7 triệu người tham gia BHXH. Với số người hiện nay, Thành phố cần phát triển thêm khoảng 2,2 triệu người, bình quân mỗi năm tăng khoảng 500.000 người mới có thể hoàn thành mục tiêu. Đoàn giám sát cũng đề nghị Thành phố báo cáo việc kiện toàn Ban Chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp; công tác chỉ đạo, kiểm tra, đánh giá việc triển khai tại cơ sở. Đối với lĩnh vực khám, chữa bệnh BHYT, đồng chí Nguyễn Văn Cường lưu ý tình trạng nhiều năm liên tiếp chi phí khám chữa bệnh BHYT vượt dự toán được giao. Tính đến hết tháng 5/2026, các cơ sở y tế trên địa bàn đã sử dụng khoảng 44,46% dự toán quỹ khám chữa bệnh BHYT, dự báo nguy cơ vượt dự toán vào cuối năm là rất lớn. Vì vậy, Đoàn giám sát mong muốn Thành phố đề xuất các giải pháp quản lý, sử dụng quỹ BHYT hiệu quả, vừa bảo đảm quyền lợi người tham gia, vừa bảo đảm an toàn quỹ.

Trưởng đoàn giám sát cũng nhấn mạnh đây là cuộc giám sát thường niên nhằm nắm bắt đầy đủ tình hình thực hiện chính sách, đồng thời mong muốn được nghe những mô hình hay, sáng kiến hiệu quả cũng như các kiến nghị của Thành phố để tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách BHXH, BHYT.

Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Mạnh Cường phát biểu tại buổi làm việc

Phát biểu tại buổi làm việc, Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Mạnh Cường cho biết, sau khi hợp nhất với hai địa phương, Thành phố có quy mô dân số trên 14 triệu người, tập trung nhiều doanh nghiệp và cơ sở khám chữa bệnh lớn, vì vậy công tác thực hiện chính sách BHXH, BHYT luôn được Thành ủy, UBND Thành phố đặc biệt quan tâm.

Theo đồng chí Nguyễn Mạnh Cường, thời gian qua Thành phố đã phát huy thế mạnh truyền thông của cả ba địa phương trước khi sáp nhập, đồng thời ban hành nhiều chính sách hỗ trợ nhằm mở rộng diện bao phủ BHXH, BHYT, nhất là đối với các nhóm yếu thế. Tuy nhiên, việc nâng cao tỷ lệ tham gia BHXH, BHYT và triển khai công tác khám chữa bệnh (KCB) BHYT vẫn còn nhiều khó khăn cần tập trung giải quyết.

Lãnh đạo UBND Thành phố khẳng định, BHXH là chính sách an sinh quan trọng, có ý nghĩa thiết thực đối với người lao động và người dân, góp phần bảo đảm phát triển bền vững của Thành phố. Cùng với đó, công tác cải cách hành chính, chuyển đổi số trong lĩnh vực BHXH thời gian qua đạt nhiều kết quả tích cực, tạo thuận lợi cho người tham gia và thụ hưởng chính sách. Thành phố mong muốn Đoàn giám sát tiếp tục chỉ ra những vấn đề cần tập trung để địa phương thực hiện tốt hơn các chính sách an sinh xã hội.

Nhiều chỉ tiêu về BHXH, BHTN vượt mục tiêu; kiến nghị giải pháp tạo đột phá phát triển người tham gia

Báo cáo tại buổi làm việc, lãnh đạo Sở Nội vụ TP. Hồ Chí Minh cho biết, sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Thành phố có quy mô dân số hơn 14 triệu người với 168 xã, phường, đặc khu, trở thành địa phương có quy mô dân số, lực lượng lao động và hệ thống cơ sở khám chữa bệnh lớn nhất cả nước. Trong bối cảnh đó, Thành ủy, HĐND, UBND Thành phố đã kịp thời ban hành nhiều nghị quyết, kế hoạch, quyết định nhằm bảo đảm việc thực hiện chính sách BHXH, BHYT, BHTN được thông suốt, hiệu quả; đồng thời kiện toàn Ban Chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT từ Thành phố đến cơ sở, giao chỉ tiêu phát triển người tham gia cho từng địa phương, từng cấp chính quyền.

BHXH Thành phố đã thể hiện vai trò của mình, chủ động phối hợp với các Sở, ngành, địa phương tham mưu Thành ủy, HĐND, UBND cấp tỉnh ban hành các văn bản chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT phù hợp với tình hình thực tiễn. Giai đoạn 2024-2026, BHXH Thành phố đã tham mưu Thành phố ban hành trên 130 văn bản chỉ đạo chính sách BHXH, BHYT trên địa bàn.

Về kết quả thực hiện, từ năm 2024 đến 31/5/2026, công tác thu, phát triển người tham gia BHXH, BHTN, BHYT của Thành phố tăng nhanh, năm sau luôn cao hơn năm trước. Các chỉ tiêu về BHXH, BHTN đều đạt và vượt mục tiêu theo Nghị quyết số 28-NQ/TW và Kế hoạch phát triển đối tượng tham gia BHXH, BHTN được Thành phố giao. Đến ngày 31/12/2025, toàn Thành phố có số người tham gia BHXH đạt tỷ lệ 58,42% lực lượng lao động (LLLĐ) trong độ tuổi (vượt 13,42% so với chỉ tiêu Nghị quyết số 28-NQ/TW trong giai đoạn đến năm 2025, vượt 1,42% so với chỉ tiêu của Thành phố đến năm 2025). Số người tham gia BHTN đạt tỷ lệ 55,27% LLLĐ trong độ tuổi (vượt 20,27% so với chỉ tiêu Nghị quyết số 28-NQ/TW trong giai đoạn đến năm 2025, vượt 2,27% so với chỉ tiêu của Thành phố đến năm 2025). Tuy nhiên, tỷ lệ bao phủ BHYT đạt 94,81% dân số, thấp hơn mục tiêu 95%, chủ yếu do tốc độ gia tăng người tham gia chưa theo kịp biến động dân số sau sắp xếp đơn vị hành chính.

Toàn cảnh buổi làm việc

Cùng với đó, công tác giải quyết chế độ, chính sách được thực hiện kịp thời, đúng quy định. Trong hai năm 2024 - 2025 và 5 tháng đầu năm 2026, hàng triệu lượt người lao động đã được giải quyết, chi trả đầy đủ các chế độ BHXH, BHTN. Đáng chú ý, số người hưởng BHXH một lần tiếp tục giảm qua từng năm, phản ánh hiệu quả của công tác tuyên truyền, tư vấn và các chính sách khuyến khích người lao động ở lại hệ thống BHXH để bảo đảm an sinh lâu dài.

Trong lĩnh vực chuyển đổi số và cải cách hành chính, BHXH Thành phố tiếp tục là một trong những địa phương dẫn đầu cả nước. Đến hết tháng 5/2026, hơn 6,18 triệu tài khoản VssID được kích hoạt; trên 5 triệu sổ sức khỏe điện tử được tích hợp trên VNeID; 100% cơ sở khám chữa bệnh BHYT đã thực hiện tiếp nhận người bệnh bằng căn cước công dân gắn chip; dữ liệu của gần 99,5% người tham gia đã được đồng bộ với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Bên cạnh những kết quả đạt được, lãnh đạo Sở Nội vụ cũng thẳng thắn chỉ ra một số khó khăn, vướng mắc. Trong đó, tỷ lệ tham gia BHXH tự nguyện còn thấp so với tiềm năng; tỷ lệ bao phủ BHYT chưa theo kịp tốc độ gia tăng dân số sau khi sáp nhập địa giới hành chính; tình trạng chậm đóng, trốn đóng BHXH, BHYT vẫn còn xảy ra tại một số doanh nghiệp; công tác tuyên truyền đối với lao động khu vực phi chính thức, vùng xa, xã đảo còn gặp nhiều trở ngại. Bên cạnh đó, chi phí khám chữa bệnh BHYT tiếp tục có xu hướng tăng, tạo áp lực đối với công tác quản lý và sử dụng quỹ BHYT.

Từ thực tiễn triển khai, UBND Thành phố đề xuất Đoàn giám sát kiến nghị một số ý kiến đến các cơ quan liên quan về xem xét mở rộng diện tham gia BHXH bắt buộc đối với một số nhóm lao động mới như tài xế công nghệ, người kinh doanh trên sàn thương mại điện tử; bổ sung trách nhiệm của người sử dụng lao động trong việc cung cấp thông tin phục vụ quản lý đối tượng. Đồng thời, kiến nghị sớm sửa đổi các quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực BHXH, BHYT, BHTN để bảo đảm thống nhất với Luật BHXH 2024; đề nghị Bộ Tài chính, BHXH Việt Nam tiếp tục hoàn thiện cơ sở dữ liệu, nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin, sớm ban hành các hướng dẫn nghiệp vụ và phần mềm phục vụ triển khai sổ BHXH, thẻ BHYT điện tử; kiến nghị Bộ Y tế sớm ban hành các thông tư danh mục hướng dẫn thanh toán chi phí khám chữa bệnh BHYT với một trường hợp nhằm tạo thuận lợi cho các địa phương trong tổ chức thực hiện…

Đề xuất nhiều giải pháp đột phá nhằm nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách BHXH, BHYT

Qua báo cáo và các ý kiến thảo luận, các thành viên Đoàn giám sát đánh giá cao những kết quả TP. Hồ Chí Minh đạt được trong thực hiện chính sách BHXH, BHYT; đồng thời đề nghị Thành phố tiếp tục quan tâm phát triển người tham gia BHXH, BHYT, nhất là khu vực lao động phi chính thức; tăng cường kiểm soát chi phí khám chữa bệnh BHYT, quản lý sử dụng thuốc, vật tư y tế; đẩy mạnh kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các sở, ngành để nâng cao hiệu quả quản lý và tổ chức thực hiện chính sách.

Phó Giám đốc BHXH Việt Nam Trần Đình Liệu phát biểu tại buổi làm việc

Phát biểu tại buổi làm việc, Phó Giám đốc BHXH Việt Nam Trần Đình Liệu nhận định, với quy mô dân số và lực lượng lao động lớn nhất cả nước, TP. Hồ Chí Minh cũng đang đứng trước áp lực rất lớn trong việc thực hiện mục tiêu phát triển người tham gia BHXH theo Nghị quyết số 403/NQ-CP của Chính phủ. Hiện toàn Thành phố có khoảng 4,5 triệu người tham gia BHXH, trong khi đến năm 2030 phải đạt khoảng 6,7 triệu người. Như vậy, trong những năm tới, Thành phố cần phát triển thêm hơn 2 triệu người tham gia, bình quân mỗi năm khoảng 500.000 người - một nhiệm vụ hết sức nặng nề. Theo Phó Giám đốc BHXH Việt Nam, để hoàn thành mục tiêu này, Thành phố cần có những giải pháp mang tính đột phá cả về cơ chế, chính sách và tổ chức thực hiện. Trong đó, cần rà soát, lượng hóa cụ thể từng nhóm đối tượng còn nhiều dư địa phát triển như lao động tự tạo việc làm, lao động làm việc theo hợp đồng ngắn hạn, lao động trên các nền tảng số, tài xế công nghệ... để xây dựng giải pháp vận động, phát triển phù hợp với đặc điểm từng nhóm. Đặc biệt, TP. Hồ Chí Minh cần tiếp tục phát huy vai trò tham mưu từ thực tiễn để kiến nghị hoàn thiện chính sách, nhất là các quy định liên quan đến mở rộng diện bao phủ BHXH. Đồng thời, nghiên cứu các cơ chế hỗ trợ từ ngân sách địa phương nhằm tạo thêm động lực để người dân tham gia BHXH, nhất là BHXH tự nguyện. Nhấn mạnh quan điểm đầu tư cho an sinh xã hội cũng chính là đầu tư cho phát triển, Phó Giám đốc BHXH Việt Nam tin tưởng rằng, với quyết tâm của cả hệ thống chính trị cùng những giải pháp đổi mới, TP. Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục giữ vai trò đầu tàu cả nước trong thực hiện chính sách BHXH, BHYT, góp phần hoàn thành các mục tiêu về an sinh xã hội và tăng trưởng kinh tế bền vững.

Kết luận buổi làm việc, thay mặt Đoàn Giám sát, Phó Chủ tịch chuyên trách HĐQL BHXH Nguyễn Văn Cường đánh giá cao sự vào cuộc quyết liệt, đồng bộ từ các cấp ủy, chính quyền và các sở, ban, ngành TP.Hồ Chí Minh trong thực hiện chính sách BHXH, BHYT trên địa bàn thời gian qua. Những kết quả Thành phố đát được là rất lớn. Đoàn giám sát tiếp thu đầy đủ các ý kiến, kiến nghị của Thành phố, đồng thời sẽ phân loại theo từng lĩnh vực, từng nhóm vấn đề và theo thẩm quyền của Hội đồng quản lý BHXH để tổng hợp, kiến nghị với các cơ quan có thẩm quyền xem xét, giải quyết. Sau đợt giám sát, Đoàn sẽ ban hành kết luận chính thức gửi UBND TP. Hồ Chí Minh làm cơ sở tiếp tục triển khai các nhiệm vụ trong thời gian tới.

Đồng chí Nguyễn Văn Cường đề nghị, thời gian tới, lãnh đạo UBND Thành phố tiếp tục quan tâm chỉ đạo hoạt động của Ban Chỉ đạo các cấp; tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, sơ kết, tổng kết, biểu dương, khen thưởng kịp thời để Ban Chỉ đạo thực sự phát huy hiệu quả, trở thành lực lượng nòng cốt trong việc tổ chức thực hiện các chỉ tiêu, nhiệm vụ về BHXH, BHYT trên địa bàn.

Trưởng đoàn giám sát cũng đánh giá cao những kết quả Thành phố đạt được trong phát triển người tham gia BHXH, BHTN khi nhiều chỉ tiêu đã vượt mục tiêu Nghị quyết số 28-NQ/TW ngay từ cuối năm 2025, thể hiện sự vào cuộc quyết liệt, đồng bộ của cả hệ thống chính trị. Công tác cải cách hành chính, chuyển đổi số tiếp tục có nhiều chuyển biến tích cực; tỷ lệ chi trả các chế độ BHXH, trợ cấp thất nghiệp qua tài khoản cá nhân đạt 96,2%, thuộc nhóm địa phương dẫn đầu cả nước. Đồng chí bày tỏ mong muốn TP. Hồ Chí Minh tiếp tục phấn đấu sớm đạt tỷ lệ 100% chi trả không dùng tiền mặt.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, đồng chí Nguyễn Văn Cường cũng chỉ ra một số vấn đề Thành phố cần tập trung khắc phục. Để hoàn thành mục tiêu đến năm 2030 có khoảng 6,7 triệu người tham gia BHXH theo Nghị quyết số 403/NQ-CP của Chính phủ, Thành phố cần triển khai đồng bộ, toàn diện và quyết liệt hơn nữa các giải pháp phát triển người tham gia. Trong đó, cần thường xuyên rà soát nguồn phát triển, tổ chức các cuộc họp liên ngành để phân tích từng nhóm đối tượng, xây dựng các giải pháp mang tính đột phá; đồng thời đẩy mạnh triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin, chuyển đổi số và truyền thông số để đưa chính sách BHXH, BHYT đến gần hơn với người dân, người lao động.

Đoàn giám sát làm việc với BHXH TP.Hồ Chí Minh 

Đối với tình trạng chậm đóng, trốn đóng BHXH, BHYT, Trưởng đoàn giám sát lưu ý tỷ lệ chậm đóng của TP. Hồ Chí Minh hiện ở mức 4,03%, vẫn cao hơn bình quân chung của cả nước. Vì vậy, Thành phố cần chỉ đạo các cơ quan chức năng tăng cường phối hợp liên ngành, nâng cao hiệu quả thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm nhằm kéo giảm tỷ lệ chậm đóng, bảo đảm quyền lợi chính đáng của người lao động.

Về công tác quản lý, sử dụng quỹ khám, chữa bệnh BHYT, đồng chí Nguyễn Văn Cường cho rằng đây là vấn đề cần đặc biệt quan tâm. Những năm gần đây, chi phí khám, chữa bệnh BHYT của Thành phố liên tục vượt dự toán được giao; đến hết tháng 5/2026, mức sử dụng quỹ đã ở ngưỡng gần 50% dự toán cả năm, cho thấy nguy cơ vượt dự toán trong năm 2026 là rất lớn. Đồng chí đề nghị UBND Thành phố tiếp tục chỉ đạo ngành Y tế và BHXH Thành phố tăng cường phân tích dữ liệu, kiểm soát chặt chi phí khám, chữa bệnh, nhất là các nhóm chi phí có xu hướng gia tăng như tiền khám, tiền giường, chỉ định dịch vụ kỹ thuật, thuốc và vật tư y tế; đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng quỹ BHYT, vừa bảo đảm quyền lợi của người tham gia, vừa bảo đảm an toàn, bền vững của quỹ.

Để tiếp tục nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách BHXH, BHYT và giải quyết những khó khăn phát sinh từ thực tiễn, đồng chí Nguyễn Văn Cường kiến nghị UBND TP. Hồ Chí Minh một số nội dung như:

Thứ nhất, đề xuất chủ trương sửa đổi, bổ sung Nghị quyết số 56/2025/NQ-HĐND ngày 14/11/2025 của Hội đồng nhân dân Thành phố theo hướng mở rộng chính sách đối với người từ đủ 60 tuổi đến dưới 65 tuổi trên địa bàn Thành phố phù hợp với Luật Người cao tuổi.