Một trong những chia sẻ nhận được nhiều sự quan tâm là bài viết của chị Lê Thị Loan trên Facebook tên Maria Thanh Loan về vai trò của chính sách BHXH trong kế hoạch tài chính cá nhân. Bài viết nhanh chóng nhận được hơn 2 nghìn lượt thích, hơn 700 bình luận và 270 lượt chia sẻ.

Điều đáng chú ý không chỉ nằm ở những con số tương tác, mà ở những câu chuyện, những suy ngẫm được chia sẻ phía sau đó. Bởi đằng sau câu chuyện tham gia BHXH là một trăn trở rất thật về tuổi già, về khả năng tự chủ khi không còn sức lao động và về sự cần thiết phải chuẩn bị một điểm tựa an sinh từ những năm tháng còn trẻ.

Trong chia sẻ của mình, chị Loan kể rằng khi chị tham gia BHXH, có người cho rằng thay vì đóng BHXH, nên giữ tiền gửi ngân hàng để hưởng lãi. Thậm chí, có người đặt câu hỏi: Nếu đang đóng mà không may qua đời thì khoản tiền ấy sẽ như thế nào?

Bài viết của chị Lê Thị Loan về chính sách BHXH được nhiều người quan tâm trên mạng xã hội. 

Cách chị nhìn nhận vấn đề khá giản dị. Tiền tích lũy có thể dành cho con cái khi chúng cần vốn làm ăn, gặp khó khăn hoặc có những lúc cần đến sự hỗ trợ của gia đình. Nhưng với bản thân mỗi người, điều quan trọng không kém là chuẩn bị cho cuộc sống của chính mình về sau.

“Chết sớm không đáng sợ bằng sống lâu không có tiền” - câu nói ngắn gọn ấy đã nhận được sự đồng tình của nhiều người.

Theo chị, khi còn trẻ, còn khỏe, còn khả năng làm việc, một khoản tiền một vài triệu đồng mỗi tháng có thể chưa phải là quá lớn. Nhưng khi tuổi cao, sức khỏe giảm sút, không còn khả năng tạo ra thu nhập, chính khoản tiền tưởng như nhỏ ấy lại trở nên đáng quý.

Từ góc nhìn đó, chị ví BHXH như một tầng bảo vệ trong “tháp tài sản cá nhân”, là nền móng của một kế hoạch tài chính dài hạn. BHXH không nhất thiết làm một người giàu lên, nhưng có thể giúp giảm bớt sự bất an khi tuổi già đến; tạo thêm điều kiện để người nghỉ hưu duy trì cuộc sống và chủ động hơn trước những nhu cầu thiết yếu.

Đằng sau cách diễn đạt có phần đời thường ấy là một vấn đề rất đáng suy ngẫm: giá trị của BHXH không chỉ nằm ở khoản tiền được nhận, mà còn ở khả năng tự chủ mà khoản thu nhập đó mang lại khi con người không còn sức lao động.

Phần bình luận dưới bài viết trên Facebook của chị Lê Thị Loan tiếp tục mở ra nhiều câu chuyện thực tế.

Facebook Mai Liên Đậu cho biết đã tham gia BHXH được 8 năm và còn 7 năm nữa là đủ điều kiện nghỉ hưu. Theo chia sẻ, những khoản đóng góp hôm nay là sự chuẩn bị cho tuổi già. Dù mức lương hưu có thể không lớn, nhưng một khoản thu nhập đều đặn để trang trải những nhu cầu thiết yếu vẫn là điểm tựa mang lại sự yên tâm cho cuộc sống về sau.

Một câu chuyện khác được Facebook Nguyễn Bảo Trâm chia sẻ từ chính gia đình mình. Cha mẹ chồng từng công tác trong khu vực nhà nước, nay nghỉ hưu có lương hưu nên cuộc sống tương đối chủ động, thậm chí còn có thể dành dụm cho con cháu. Theo Facebook Nguyễn Bảo Trâm, điều đáng quý không chỉ là khoản thu nhập hằng tháng, mà còn ở chỗ cha mẹ có thể tự chủ về tài chính, qua đó giảm bớt áp lực cho con cái trong việc chăm lo khi tuổi cao.

Một số người khác cũng chia sẻ mong muốn khi về già có một khoản thu nhập đều đặn để lo những nhu cầu tối thiểu, từ tiền ăn, tiền sinh hoạt đến những chi phí phát sinh khi sức khỏe không còn tốt như trước.

Rất nhiều bình luận chia sẻ ý nghĩa chính sách BHXH, đặc biệt là lương hưu với đời sống. 

Những câu chuyện rất khác nhau nhưng cùng gặp nhau ở một điểm: phía sau một khoản lương hưu không chỉ là giá trị bằng tiền. Đó còn là sự chủ động. Là cảm giác yên tâm khi mỗi tháng vẫn có một khoản thu nhập để trang trải cuộc sống. Là khả năng tự quyết định những nhu cầu của bản thân thay vì hoàn toàn trông chờ vào con cái. Và rộng hơn, đó cũng là cách giảm bớt gánh nặng tài chính giữa các thế hệ trong gia đình.

Trong cuộc sống hiện đại, mỗi người có rất nhiều nhu cầu tài chính trước mắt: mua nhà, nuôi con, học tập, kinh doanh, tích lũy, đầu tư... Trong khi đó, tuổi già dường như vẫn ở một khoảng thời gian rất xa. Vì thế, không ít người có tâm lý dành những nhu cầu của tương lai cho “một lúc nào đó”.

Nhưng tuổi già không đến bất ngờ. Nó là một phần tất yếu của hành trình cuộc đời và cần được chuẩn bị từ khi còn đủ sức khỏe, còn khả năng lao động và tạo ra thu nhập.

Nếu tiền tiết kiệm giúp mỗi người chủ động trước những nhu cầu ngắn hạn và những tình huống bất ngờ, thì BHXH mang ý nghĩa của một sự chuẩn bị dài hạn hơn cho cuộc sống khi không còn khả năng lao động.

Bởi vậy, nhìn BHXH chỉ qua câu hỏi “mỗi tháng đóng bao nhiêu” có thể chưa phản ánh đầy đủ giá trị của chính sách. Điều cần nhìn thấy là cả một hành trình: người lao động tham gia, đóng góp trong những năm còn khả năng làm việc để sau này có thêm một nguồn thu nhập khi bước vào tuổi nghỉ hưu; đồng thời được bảo đảm các quyền lợi an sinh theo quy định.

Một xã hội an sinh vững chắc không chỉ là nơi người dân có việc làm và thu nhập khi còn trẻ, mà còn là nơi họ có điểm tựa khi tuổi cao, sức yếu.

Vì thế, câu hỏi “Nếu một ngày mình không còn đủ sức lao động, mình sẽ sống bằng gì?” không chỉ dành cho người sắp nghỉ hưu. Đó là câu hỏi mỗi người có thể tự đặt ra cho mình ngay từ hôm nay.

Bởi chuẩn bị cho tuổi già không phải là chuyện của tuổi già. Đó là trách nhiệm của những năm tháng còn trẻ.

Tham gia BHXH hôm nay, vì thế, không chỉ là dành một phần của hiện tại cho ngày mai, mà còn là trao cho chính mình một điểm tựa để tuổi già bớt đi những nỗi lo không đáng có./.