1.Về điều kiện hưởng bảo hiểm thất nghiệp:
Tại Điều 49 Luật Việc làm quy định người lao động đang đóng bảo hiểm
thất nghiệp (BHTN) được hưởng trợ cấp thất nghiệp khi có đủ các điều kiện sau
đây:
1. Chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc, trừ các trường
hợp sau đây:
a) Người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động, hợp đồng
làm việc trái pháp luật;
b) Hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động hằng tháng;
2. Đã đóng BHTN từ đủ 12 tháng trở lên trong thời gian 24 tháng trước khi
chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc đối với trường hợp làm việc
theo Hợp đồng lao động; hợp đồng làm việc xác định thời hạn hoặc không xác
định thời hạn; đã đóng BHTN từ đủ 12 tháng trở lên trong thời gian 36 tháng trước
khi chấm dứt hợp đồng lao động đối với trường hợp làm việc theo Hợp đồng lao
động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn từ đủ 03 tháng
đến dưới 12 tháng.
3. Đã nộp hồ sơ hưởng TCTN tại trung tâm dịch vụ việc làm theo quy định
tại khoản 1 Điều 46 của Luật Việc làm (trong thời hạn 03 tháng, kể từ ngày chấm
dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc).
4. Chưa tìm được việc làm sau 15 ngày, kể từ ngày nộp hồ sơ hưởng
BHTN, trừ các trường hợp sau đây:
a) Thực hiện nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ công an;
b) Đi học tập có thời hạn từ đủ 12 tháng trở lên;
c) Chấp hành quyết định áp dụng biện pháp đưa vào trường giáo dưỡng, cơ
sở giáo dục bắt buộc, cơ sở cai nghiện bắt buộc;
d) Bị tạm giam; chấp hành hình phạt tù;
đ) Ra nước ngoài định cư; đi lao động ở nước ngoài theo hợp đồng;
e) Chết.
- Khoản 1 Điều 45 Luật Việc làm quy định: Thời gian đóng BHTN để xét
hưởng BHTN là tổng các khoảng thời gian đã đóng BHTN liên tục hoặc không
liên tục được cộng dồn từ khi bắt đầu đóng BHTN cho đến khi người lao động
chấm dứt HĐLĐ hoặc HĐLV theo quy định của pháp luật mà chưa hưởng TCTN.
- Khoản 4 Điều 53 Luật Việc làm quy định: Người lao động bị chấm dứt
hưởng TCTN thuộc các trường hợp quy định tại các điểm b, c, h, l, m và n khoản
3 Điều này được bảo lưu thời gian đóng BHTN làm căn cứ để tính thời gian hưởng
TCTN cho lần tiếp theo khi đủ điều kiện quy định tại Điều 49 của Luật này. Thời
gian bảo lưu được tính bằng tổng thời gian đóng BHTN trừ đi thời gian đóng đã
hưởng TCTN, theo nguyên tắc mỗi tháng đã hưởng TCTN tương ứng 12 tháng đã
đóng BHTN.
2. Về tuổi nghỉ hưu và điều kiện hưởng lương hưu:
2.1 Về tuổi nghỉ hưu:
Theo quy định tại Điều 169 Bộ luật Lao động năm 2019 và Nghị định số
135/2020/NĐ-CP ngày 18/11/2020 của Chính phủ thì kể từ ngày 01/01/2021 tuổi
nghỉ hưu đối với lao động nam làm việc trong điều kiện bình thường sẽ được điều
chỉnh theo lộ trình mỗi năm tăng thêm 03 tháng cho đến khi đủ 62 tuổi vào năm
2028, cụ thể như sau:
a) Tuổi nghỉ hưu của lao động nam trong điều kiện lao động bình thường:
Năm 2021 là đủ 60 tuổi 03 tháng; sau đó, cứ mỗi năm tăng thêm 03 tháng cho đến
khi đủ 62 tuổi vào năm 2028.
b) Lao động nam có thể nghỉ hưu thấp hơn không quá 05 tuổi so với tuổi
nghỉ hưu trong điều kiện lao động bình thường tại thời điểm nghỉ hưu và thuộc
một trong các trường hợp dưới đây:
- Người lao động có từ đủ 15 năm trở lên làm nghề, công việc nặng nhọc
độc hại nguy hiểm (NNĐHNH) hoặc đặc biệt NNĐHNH thuộc danh mục do Bộ
Lao động - Thương binh và Xã hội ban hành;
- Người lao động có từ đủ 15 năm trở lên làm việc ở vùng có điều kiện kinh
tế - xã hội đặc biệt khó khăn (bao gồm cả thời gian làm việc ở nơi có phụ cấp khu
vực hệ số 0,7 trở lên trước ngày 01/01/2021);
- Người lao động có tổng thời gian làm nghề, công việc NNĐHNH hoặc
đặc biệt NNĐHNH và thời gian làm việc ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc
biệt khó khăn (bao gồm cả thời gian làm việc ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số 0,7
trở lên trước ngày 01/01/2021) từ đủ 15 năm trở lên.
- Người lao động bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên;
c) Lao động nam có thể nghỉ hưu thấp hơn tối đa 10 tuổi so với tuổi nghỉ
hưu của người lao động làm việc trong điều kiện lao động bình thường và thêm
một trong các điều kiện sau:
- Có đủ 15 năm làm công việc khai thác than trong hầm lò.
- Bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
d) Lao động nam không bị quy định giới hạn về tuổi đời khi đã có đủ 20
năm đóng BHXH và thuộc một trong các trường hợp sau đây:
- Bị nhiễm HIV/AIDS do tai nạn rủi ro nghề nghiệp;
- Bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên và có đủ 15 năm làm nghề
hoặc công việc đặc biệt NNĐHNH thuộc danh mục do Bộ Lao động Thương binh
và Xã hội, Bộ Y tế ban hành.
2.2 Về cách tính lương hưu:
Tại Điều 62 Luật BHXH năm 2014 quy định về mức bình quân tiền lương
tháng đóng BHXH để tính lương hưu như sau:
1. Người lao động thuộc đối tượng thực hiện chế độ tiền lương do Nhà nước
quy định có toàn bộ thời gian đóng BHXH theo chế độ tiền lương này thì tính
bình quân tiền lương tháng của số năm đóng BHXH trước khi nghỉ hưu như sau:
a) Tham gia BHXH trước ngày 01 tháng 01 năm 1995 thì tính bình quân
của tiền lương tháng đóng BHXH của 05 năm cuối trước khi nghỉ hưu;
b) Tham gia BHXH trong khoảng thời gian từ ngày 01 tháng 01 năm 1995
đến ngày 31 tháng 12 năm 2000 thì tính bình quân của tiền lương tháng đóng
BHXH của 06 năm cuối trước khi nghỉ hưu;
c) Tham gia BHXH trong khoảng thời gian từ ngày 01 tháng 01 năm 2001
đến ngày 31 tháng 12 năm 2006 thì tính bình quân của tiền lương tháng đóng
BHXH của 08 năm cuối trước khi nghỉ hưu;
d) Tham gia BHXH trong khoảng thời gian từ ngày 01 tháng 01 năm 2007
đến ngày 31 tháng 12 năm 2015 thì tính bình quân của tiền lương tháng đóng
BHXH của 10 năm cuối trước khi nghỉ hưu;
đ) Tham gia BHXH từ ngày 01 tháng 01 năm 2016 đến ngày 31 tháng 12
năm 2019 thì tính bình quân của tiền lương tháng đóng BHXH của 15 năm cuối
trước khi nghỉ hưu;
e) Tham gia BHXH từ ngày 01 tháng 01 năm 2020 đến ngày 31 tháng 12
năm 2024 thì tính bình quân của tiền lương tháng đóng BHXH của 20 năm cuối
trước khi nghỉ hưu;
g) Tham gia BHXH từ ngày 01 tháng 01 năm 2025 trở đi thì tính bình quân
của tiền lương tháng đóng BHXH của toàn bộ thời gian.
2. Người lao động có toàn bộ thời gian đóng BHXH theo chế độ tiền lương
do người sử dụng lao động quyết định thì tính bình quân tiền lương tháng đóng
BHXH của toàn bộ thời gian.
3. Người lao động vừa có thời gian đóng BHXH thuộc đối tượng thực hiện
chế độ tiền lương do Nhà nước quy định, vừa có thời gian đóng BHXH theo chế
độ tiền lương do người sử dụng lao động quyết định thì tính bình quân tiền lương
tháng đóng BHXH chung của các thời gian, trong đó thời gian đóng theo chế độ
tiền lương do Nhà nước quy định được tính bình quân tiền lương tháng đóng
BHXH theo quy định tại khoản 1 Điều này.”
Điều 61 Luật BHXH năm 2014 quy định người lao động khi nghỉ việc mà
chưa đủ điều kiện để hưởng lương hưu theo quy định thì được bảo lưu thời gian
đóng BHXH.
Trường hợp của Bạn được bảo lưu thời gian tham gia BHXH để chờ đến
khi đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định. Toàn bộ quá trình tham gia BHXH của Bạn
được cơ quan BHXH ghi nhận trên sổ BHXH để làm căn cứ tính hưởng BHXH
đối với Bạn sau này.
Khi đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định, Bạn nộp hồ sơ theo quy định tại khoản
2 Điều 108 Luật BHXH (Sổ bảo hiểm xã hội; Đơn đề nghị hưởng lương hưu) cho
cơ quan BHXH nơi cư trú để được xem xét giải quyết chế độ hưu trí theo đúng
quy định