Thứ nhất, về chế độ hưu trí:
Theo thông tin Bạn cung cấp Bạn đã có thời gian làm việc đóng BHXH là
14 năm 11 tháng, trong đó tại quy định của pháp luật về BHXH hiện hành thì điều
kiện về thời gian đóng BHXH tối thiểu để được hưởng lương hưu là 20 năm. Do
đó, để được hưởng lương hưu Bạn cần đóng tiếp BHXH tự nguyện cho đủ thời
gian theo quy định.
Theo quy định của pháp luật về BHXH hiện hành, người tham gia BHXH
tự nguyện đóng BHXH tự nguyện bằng 22% mức thu nhập tháng do người tham
gia BHXH tự nguyện lựa chọn, thấp nhất bằng mức chuẩn hộ nghèo của khu vực
nông thôn (hiện nay là 1.500.000 đồng/tháng), cao nhất bằng 20 lần mức lương
cơ sở (hiện nay là 29.800.000 đồng) theo các phương thức: hằng tháng, 03 tháng
một lần, 06 tháng một lần, 12 tháng một lần, đóng một lần cho nhiều năm về sau
nhưng không quá 5 năm một lần, đóng một lần cho những năm còn thiếu cho đủ
20 năm để hưởng lương hưu đối với người tham gia BHXH đã đủ điều kiện về
tuổi nghỉ hưu. Khi tham gia BHXH tự nguyện, người lao động sẽ được Nhà nước
hỗ trợ tiền đóng theo tỷ lệ phần trăm (%) tính trên mức đóng BHXH hằng tháng
theo mức chuẩn hộ nghèo của khu vực nông thôn.
Đối với người lao động có cả thời gian đóng BHXH bắt buộc và BHXH tự
nguyện đủ điều kiện hưởng lương hưu từ năm 2022 trở đi được tính mức lương
hưu hằng tháng bằng 45% mức bình quân tiền lương và thu nhập tháng đóng
BHXH tương ứng với số năm đóng BHXH đối với lao động nam là 20 năm và lao
động nữ là 15 năm. Sau đó cứ thêm mỗi năm đóng BHXH, người lao động được
tính thêm 2%; mức tối đa bằng 75%.
Tại Điều 5 Nghị định số 134/2015/NĐ-CP ngày 29/12/2015 của Chính phủ
quy định về thực hiện chế độ hưu trí đối với người tham gia BHXH tự nguyện mà
7
trước đó có thời gian đóng BHXH bắt buộc, trong đó có nội dung: Mức lương hưu
hằng tháng được tính bằng tỷ lệ hưởng lương hưu hằng tháng nhân với mức bình
quân tiền lương và thu nhập tháng đóng BHXH.
Trên đây là một số nội dung quy định của chính sách về cách tính lương
hưu đối với người lao động. Dù người lao động thực hiện theo chế độ tiền lương
nào hoặc lựa chọn mức thu nhập đóng BHXH tự nguyện như thế nào thì khi tính
hưởng chế độ BHXH, tiền lương, thu nhập tháng đã đóng BHXH được điều chỉnh
theo quy định để đảm bảo giá trị tiền lương, thu nhập tháng đã đóng BHXH và
quyền lợi trong việc thụ hưởng các chế độ BHXH của người lao động.
Trường hợp người lao động lựa chọn mức đóng BHXH tự nguyện cao thì
khi hưởng sẽ được hưởng mức cao tương ứng.
Thứ hai, về chế độ trợ cấp thất nghiệp:
* Về điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp:
Điều 49 Luật Việc làm quy định: Người lao động đang đóng bảo hiểm thất
nghiệp được hưởng trợ cấp thất nghiệp khi có đủ các điều kiện sau đây:
1. Chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc, trừ các trường
hợp sau đây:
a) Người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động, hợp đồng làm
việc trái pháp luật;
b) Hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động hằng tháng;
2. Đã đóng bảo hiểm thất nghiệp từ đủ:
- 12 tháng trở lên trong thời gian 24 tháng trước khi chấm dứt hợp đồng lao
động đối với các trường hợp: Hợp đồng lao động có xác định và không xác định
thời hạn
- 12 tháng trở lên trong thời gian 36 tháng trước khi chấm dứt hợp đồng lao
động đối với các trường hợp: Ký hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một
công việc nhất định có thời hạn từ đủ 03 tháng đến dưới 12 tháng.
3. Đã nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp tại trung tâm dịch vụ việc làm
trong thời hạn 03 tháng kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng
làm việc.
4. Chưa tìm được việc làm sau 15 ngày, kể từ ngày nộp hồ sơ hưởng bảo
hiểm thất nghiệp, trừ các trường hợp sau đây:
a) Thực hiện nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ công an;
b) Đi học tập có thời hạn từ đủ 12 tháng trở lên;
c) Chấp hành quyết định áp dụng biện pháp đưa vào trường giáo dưỡng, cơ
sở giáo dục bắt buộc, cơ sở cai nghiện bắt buộc;
d) Bị tạm giam; chấp hành hình phạt tù;
đ) Ra nước ngoài định cư; đi lao động ở nước ngoài theo hợp đồng;
e) Chết.
8
* Về mức hưởng và thời gian hưởng trợ cấp thất nghiệp được quy định tại
Điều 50 Luật Việc làm như sau:
- Mức hưởng trợ cấp thất nghiệp hằng tháng bằng 60% mức bình quân tiền
lương tháng đóng bảo hiểm thất nghiệp của 06 tháng liền kề trước khi thất nghiệp
nhưng tối đa không quá 05 lần mức lương cơ sở đối với người lao động thuộc đối
tượng thực hiện chế độ tiền lương do Nhà nước quy định hoặc không quá 05 lần
mức lương tối thiểu vùng theo quy định của Bộ luật lao động đối với người lao
động đóng bảo hiểm thất nghiệp theo chế độ tiền lương do người sử dụng lao động
quyết định tại thời điểm chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc.
- Thời gian hưởng trợ cấp thất nghiệp được tính theo số tháng đóng bảo
hiểm thất nghiệp, cứ đóng đủ 12 tháng đến đủ 36 tháng thì được hưởng 03 tháng
trợ cấp thất nghiệp, sau đó, cứ đóng đủ thêm 12 tháng thì được hưởng thêm 01
tháng trợ cấp thất nghiệp nhưng tối đa không quá 12 tháng.
Do thông tin Bạn đọc cung cấp không đầy đủ về mã số BHXH, giới tính,
năm sinh, diễn biến quá trình tiền lương tham gia BHXH từ ngày 01/7/2007 đến
31/5/2022, quá trình tham gia bảo hiểm thất nghiệp, mức thu nhập tháng Bạn lựa
chọn làm căn cứ đóng BHXH tự nguyện … nên BHXH Việt Nam không đủ thông
tin để trả lời chi tiết về các nội dung Bạn đề cập. BHXH Việt Nam cung cấp một
số nội dung quy định của chính sách đối với chế độ hưu trí và bảo hiểm thất nghiệp
để Bạn nắm được. Đề nghị bạn liên hệ đến cơ quan BHXH tại địa phương nơi cư
trú để được hỗ trợ, hướng dẫn trực tiếp.